Ngạt khí, sát thủ vô hình

Ở Việt Nam, những vụ việc không may thiệt mạng vì ngộ độc khí, ngạt khí khi ở trong phòng kín đã gần như liên tục xảy ra, nhất là khi ở trong phòng điều hòa kín, ở bồn khí của các nhà máy hoặc ngạt khí khi hít phải khí thải độc như than tổ ong hay khí điều hòa.

Bác sĩ Duệ cảnh báo, nhiều tình huống ở không gian kín như phòng ngủ, phòng làm việc, trong xe hơi, khó hàng... có cửa thông gió hẹp. Ở đó, mọi người vẫn có thể sinh hoạt bình thường, tuy nhiên vì một lý do nào đó vô tình con người đã mang vào không gian chật hẹp này một trong những đồ dùng sinh khí độc đã dẫn đến những cái chết thương tâm. Thậm chí người bệnh tử vong vì sơ cứu chưa đúng cách. Sau đây là những điều bạn cần lưu ý:

Những đồ dùng có thể sinh khí độc ngay trong phòng kín:

- Các loại máy nổ như xe máy, xe ô tô, máy phát điện… khi hoạt động sẽ thải ra khí khí CO2 và khí CO sinh ra từ khí thải động cơ. Đã có rất nhiều trường hợp tử vòng do rô-dai xe máy trong nhà, nổ máy phát điện trong nhà, nổ máy ô tô trong nhà…

- Các loại lò than, lò ga khi cháy cũng sẽ thải khí độc vì vậy sưởi ấm bằng lò đốt khi ngủ trong phòng kín cũng rất nguy hiểm.

- Hoa, cây xanh trong phòng kín về đêm sẽ hấp thu O2 và thải CO2. Chất đầy hoa trong phòng ngủ có thể khiến bạn tử vong vì thiếu dưỡng khí.

Bác sĩ Phạm Duệ cũng khẳng định, thủ phạm giết người chính là các khí cacbon không màu, không mùi, không duy trì hô hấp, có nhiều ở những nơi có sự phân hủy các chất hữu cơ. Các nạn nhân chết vì thiếu ô-xy và hít phải các khí độc (CO, CO2, CH4, H2S…) tích tụ trong không gian hẹp hoặc được sinh ra trong không gian kín.

Biểu hiện của những người ngạt khí:
- Tình trạng nhẹ: Đau đầu, buồn nôn, chóng mặt, mệt mỏi, da đỏ lên… dễ nhầm là bị nhiễm vi-rút.

- Tình trạng vừa: Đau ngực, nhìn mờ, lơ mơ, khó thở khi gắng sức nhẹ, mạch nhanh, thở nhanh, hoại tử cơ… chóng mặt, rối loạn thần kinh, buồn nôn, ngất xỉu và có thể tử vong nếu kéo dài.

- Tình trạng nặng: Đau ngực, hồi hộp, mất định hướng, co giật, hôn mê, rối loạn nhịp tim, tụt huyết áp, thiếu máu cơ tim, phỏng da, tiểu tiện, đại tiện không tự chủ. Người ngoài có thể thấy nạn nhân bị ngất, khó thở, thở trào bọt hồng, tay chân sưng đau, tím ở môi và các đầu ngón tay, ngón chân, nước tiểu sẫm màu, đỏ và ít dần hoặc có những động tác bất thường.

Phòng ngừa ngộ độc khí:

- Không để xe hơi hoặc xe máy nổ máy trong gara, trong nhà ngay cả khi mở cửa.

- Không đặt máy phát điện trong nhà, hay ở gầm sàn nhà. Nên nhớ rằng dù mở các cửa chính và cửa sổ hoặc dùng quạt vẫn không ngăn ngừa khí CO tích tụ trong nhà. Máy phát điện phải để cách xa cửa sổ và cửa chính đang mở.

- Không đốt than, củi trong nhà, trong lều, trong xe đóng kín cửa.

- Không dùng khí đốt, lò nướng hoặc máy sấy để sưởi ấm.

- Không sử dụng thiết bị đốt khí gas không có thông hơi trong phòng kín hoặc trong phòng ngủ.

Học các cấp cứu những bệnh nhân bị ngạt khí như sau:
- Nếu thấy có người bị ngạt khí, cần mở hết các cửa để không khí tràn vào và đưa ngay nạn nhân ra khỏi nơi có khí độc, nhanh chóng đưa tới bệnh viện để cấp cứu, hạn chế di chứng.

- Trong trường hợp ngạt khí do hỏa hoạn, nạn nhân cần tìm khăn ướt ấp ngay vào mũi để bảo vệ đường hô hấp trong khi tự tìm cách thoát ra hoặc chờ người đến cứu.

- Người đến cấp cứu nạn nhân cũng cần nhanh chóng gọi thêm người hỗ trợ, đề phòng bị ảnh hưởng khí độc.Quá trình tới viện nếu nạn nhân thở yếu hoặc bất tỉnh, cần phải hà hơi thổi ngạt.

Cũng theo GS.TS Phạm Duệ, nếu trong trường hợp bản thân người đang ở trong phòng kín mà sử dụng máy phát điện hoặc đồ dùng sinh ra khí CO thì lúc cơ thể cảm thấy khó thở, hơi choáng thì nên nhanh chóng dậy mở cửa phòng ngay, nếu để lâu cơ thể lịm dần đi. Sau khi mở cửa cần tắt ngay các thiết bị hoặc bước ra ngoài phòng để không bị mệt mỏi do thiếu khí.

Trường hợp 6 người tử vong ở Quảng Ninh, nguyên nhân có thể do máy phát điện hoạt động trong môi trường phòng kín sẽ gây tác hại vô cùng nguy hiểm. Nó sẽ cháy hết khí thở và tiếp tục sinh ra loại khí độc là khí CO, nhanh chóng chiếm chỗ của ô-xy, nếu người thường hít vào sẽ gây ngạt trong thời gian vài phút. Đây chính là dạng ngạt tế bào, ngạt hệ thống đường thở, những trường hợp này nếu không thoát ra ngoài và cấp cứu kịp thời, dẫn đến tình trạng thiếu ô-xy não lâu dẫn đến hôn mê, tử vong. Nhưng nếu có cấp cứu được cũng sẽ sống đời sống thực vật do não bị tổn thương nặng nề do thiếu khí thở.

Bác sĩ Phạm Duệ cũng lên tiếng cảnh báo, khi đốt bất cứ nhiên liệu nào, dù là than, dầu, gas... tuyệt đối không thực hiện trong bầu không gian kín, phải có thông gió để tránh nguy cơ bị ngạt, đặc biệt trong thời tiết lúc chuyển mùa bị lạnh phải sưởi ấm bằng bếp than hay chạy máy nổ khi mất điện.

Dạ Thảo (Tổng hợp)